რა არის ინსულინრეზისტენტობა და როგორ შევამციროთ ინსულინი სისხლში

ინსულინი არის ანაბოლური ჰორმონი, რომელსაც გამოიმუშავებს კუჭქვეშა ჯირკვალი (პანკრეასი). მისი მთავარი ფუნქციაა გლუკოზის გადატანა სისხლიდან უჯრედებში — განსაკუთრებით კუნთოვან და ცხიმოვან ქსოვილში.
ინსულინი ასევე თრგუნავს ლიპოლიზს (ცხიმის დაშლას), ამიტომ მისი ქრონიკულად მაღალი დონე ხელს უშლის ცხიმის წვას.

➤  რა არის ინსულინრეზისტენტობა

ინსულინრეზისტენტობა არის მეტაბოლური დარღვევა, რომლის დროსაც უჯრედები ნაკლებად რეაგირებენ ინსულინზე.

პროცესი ასე ვითარდება:

• სისხლში იმატებს გლუკოზის დონე
• პანკრეასი გამოყოფს ინსულინს
• ინსულინი ცდილობს გლუკოზის შეყვანას უჯრედებში
• მაგრამ უჯრედების რეცეპტორების მგრძნობელობა დაქვეითებულია
• გლუკოზა რჩება სისხლში
• პანკრეასი იძულებულია გამოყოს უფრო მეტი ინსულინი

შედეგი — ჰიპერინსულინემია (მაღალი ინსულინი სისხლში).

⚠️ მნიშვნელოვანია: ხანგრძლივი ინსულინრეზისტენტობა და პანკრეასის გადატვირთვა დროთა განმავლობაში იწვევს მეორე ტიპის დიაბეტს, როცა ინსულინის სეკრეცია აღარ არის საკმარისი.

➤ რატომ ვერ ვიკლებთ წონაში სწორი კვების მიუხედავად

ბევრი ადამიანი სწორად იკვებება, მაგრამ მაინც ვერ იკლებს წონაში. მიზეზი ხშირად არის:

• მუდმივად მაღალი ინსულინი
• ლიპოლიზის ბლოკირება
• ცხიმოვანი უჯრედებიდან ენერგიის გამოუყენებლობა

სანამ ინსულინი მაღალია, ცხიმის წვა პრაქტიკულად შეჩერებულია, მიუხედავად კალორიების კონტროლისა.

➤ ენერგეტიკული სისტემები და ინსულინის მგრძნობელობა

ორგანიზმი ატფ-ს (ATP) იღებს სხვადასხვა გზით:

• გლიკოგენიდან
• ცხიმოვანი მჟავებიდან
• მცირე რაოდენობით — ამინომჟავებიდან

🔹 ანაერობული გლიკოლიზი

ძალისმიერი ვარჯიშისას (შტანგა, განტელები):

• გლუკოზიდან მიიღება მხოლოდ 2 მოლეკულა ატფ
• წარმოიქმნება ლაქტატი
• ჩნდება კუნთის „წვა“
  ეს ნიშნავს, რომ ვმუშაობთ ანაერობულ რეჟიმში.

📌 მეცნიერულად დადასტურებულია, რომ
ძალისმიერი ვარჯიში ზრდის კუნთოვანი ქსოვილის ინსულინის მგრძნობელობას, რადგან:

• იზრდება გლუკოზის ტრანსპორტერების აქტივობა
• გლუკოზა შედის უჯრედში ნაწილობრივ ინსულინის გარეშეც
• მცირდება სისხლში ინსულინის მოთხოვნილება

➤ რატომ არის ძალისმიერი ვარჯიში კრიტიკული ინსულინრეზისტენტობისას

ინსულინრეზისტენტობის დროს ორგანიზმს სჭირდება:

• მეტი გლუკოზის სწრაფი გამოყენება
• რეცეპტორების მგრძნობელობის გაზრდა

ამას ყველაზე ეფექტურად აკეთებს ანაერობული დატვირთვა:

• ძალისმიერი ვარჯიში
• ინტერვალური, მაღალი ინტენსივობის მუშაობა

👉 კუნთი ხდება მთავარი „გლუკოზის მწველი ღუმელი“.

➤ აერობული დატვირთვა — რატომ არ არის საკმარისი

აერობული დატვირთვისას:

• ატფ-ის ძირითადი წყაროა ცხიმოვანი მჟავების დაჟანგვა
• ცხიმოვანი მჟავები უჯრედში შედის ინსულინის გარეშე

ამიტომ:

• აერობული ვარჯიში ნაკლებად ზრდის ინსულინის მგრძნობელობას
• მაღალი ინსულინის ფონზე ლიპოლიზი მაინც ბლოკირებულია

⚠️ ეს არ ნიშნავს, რომ სირბილი ცუდია
მაგრამ ინსულინრეზისტენტობის კორექციისთვის ის საკმარისი არ არის.

✅ დასკვნა

თუ გაქვთ:

• მაღალი ინსულინი
• ინსულინრეზისტენტობა
• წონის კლების გაჭედვა

მაშინ პრიორიტეტი უნდა იყოს:

• ძალისმიერი ვარჯიში
• კუნთოვანი მასის გაზრდა
• ინსულინის მგრძნობელობის აღდგენა

👉 მხოლოდ ამის შემდეგ დაიწყება რეალური ცხიმის წვა.

📛 ავტორი: ირაკლი კენჭოშვილი / Tidanigym.ge

🚫 ნებართვის გარეშე კოპირება აკრძალულია.

✅ წყაროს მითითებით გაზიარება მისაღებია