დატვირთვების სწორხაზოვანი ციკლირება ბოდიბილდინგში

➤ რა არის სწორხაზოვანი ციკლირება?
დატვირთვების სწორხაზოვანი ციკლირება წარმოადგენს ვარჯიშის დაგეგმვის კლასიკურ მოდელს, რომლის დროსაც სავარჯიშო პროგრამა ეტაპობრივად იცვლება – მაღალი მოცულობიდან დაბალ მოცულობაზე, ხოლო დაბალი ინტენსივობიდან მაღალ ინტენსივობაზე.
ეს მიდგომა განსაკუთრებით ეფექტურია:
- დამწყები და საშუალო დონის ათლეტებისთვის
- მასისა და ძალის საბაზისო განვითარების ეტაპზე
- სეზონურ ან მოკლევადიან მომზადებაში
➤ სწორხაზოვანი ციკლირების ფაზები
🔹 პირველი ფაზა — აკუმულაცია
ხანგრძლივობა: 2–4 კვირა
ინტენსივობა: წინა ციკლის მაქსიმუმზე 15–25%-ით ნაკლები
მოცულობა: მაღალი
მიზანი:
- კუნთოვანი მასის ზრდა
- სამუშაო ტოლერანტობის გაუმჯობესება
- სახსრებისა და მყესების მომზადება
ხასიათდება:
- მეტი გამეორება
- მეტი საერთო სამუშაო
- შედარებით მცირე წონები
🔹 მეორე ფაზა — ტრანზიცია
ხანგრძლივობა: 2–4 კვირა
ინტენსივობა: საშუალო
მოცულობა: მცირდება
მიზანი:
- ძალის კომპონენტის გააქტიურება
- აკუმულირებული მოცულობის გარდაქმნა ძალაში
ამ ეტაპზე:
- იზრდება წონები
- მცირდება მისვლების და გამეორებების რაოდენობა
🔹 მესამე ფაზა — ინტენსიფიკაცია
ხანგრძლივობა: 2–3 კვირა
ინტენსივობა: მაღალი
მოცულობა: დაბალი
მიზანი:
- წინა ციკლის მაქსიმალური შედეგების მიღწევა
მნიშვნელოვანია:
- მისვლებს შორის ხანგრძლივი დასვენება
- ძილის და აღდგენის კონტროლი
- გადაღლილობის მინიმიზაცია
🔹 მეოთხე ფაზა — პიკური ფაზა
ხანგრძლივობა: 1–2 კვირა
მიზანი:
- მაქსიმალური ძალის გაუმჯობესება
⚠️ მნიშვნელოვანია:
- პიკური ფაზა ვერ გაგრძელდება დიდხანს
- ზედმეტად ადრე მაქსიმუმზე გასვლა ამცირებს შედეგს და ზრდის ტრავმის რისკს
➤ აღდგენის ფაზა
პიკური დატვირთვის შემდეგ აუცილებელია:
- 5–7 დღიანი განტვირთვა
- მსუბუქი ვარჯიში ან სრული დასვენება
- ახალი ციკლისთვის ნერვული და კუნთოვანი სისტემის მზადყოფნა
➤ მოცულობისა და ინტენსივობის მართვა
მოცულობა იცვლება:
- გამეორებების რაოდენობით
- მისვლების რაოდენობით
- კვირაში ვარჯიშების სიხშირით
ინტენსივობა იცვლება:
- სამუშაო წონების ზრდით
- (მეორადად) დასვენების დროის კონტროლით
➤ პრაქტიკული მაგალითი — შტანგით ჩაჯდომა
წინა ციკლის შედეგი: 105 კგ × 6 გამეორება
მიზანი: 122 კგ × 5 გამეორება
🔹 აკუმულაციის ფაზა (1–4 კვირა)
- წონა: 80–95 კგ
- გამეორება: 8–10
- მისვლები: 2–3
🔹 ტრანზიცია (5–6 კვირა)
- წონა: 97–102 კგ
- გამეორება: 8–10
- მისვლები: 1–2
🔹 ინტენსიფიკაცია (7–8 კვირა)
- წონა: 104–108 კგ
- გამეორება: 6–9
🔹 პიკური ფაზა (9–14 კვირა)
- თანდათანობითი ზრდა
- საბოლოო მიზანი: 122 კგ × 5
➤ რატომ აღარ არის სწორხაზოვანი ციკლირება უნივერსალური?
თანამედროვე სპორტულ პრაქტიკაში დადგენილია, რომ:
- ერთდროული მუშაობა ძალაზე, მასასა და გამძლეობაზე
- უკეთ ინარჩუნებს მიღწეულ ადაპტაციებს
ამიტომ:
👉 მოწინავე ათლეტებში ხშირად გამოიყენება არასწორხაზოვანი პერიოდიზაცია,
მაგრამ სწორხაზოვანი ციკლირება კვლავ ეფექტურია სწორ კონტექსტში და სწორ დონეზე.
📛 ავტორი: ირაკლი კენჭოშვილი / Tidanigym.ge
🚫 ნებართვის გარეშე კოპირება აკრძალულია.
✅ წყაროს მითითებით გაზიარება მისაღებია

