რამდენ ცილას ითვისებს ორგანიზმი ერთ მიღებაზე?

გავრცელებულია მოსაზრება, თითქოს ადამიანის ორგანიზმი ერთ მიღებაზე მხოლოდ 30 გრამ ცილას ითვისებს. ეს შეხედულება ხშირად გამოიყენება როგორც არგუმენტი იმის დასამტკიცებლად, რომ მეტი რაოდენობის ცილის მიღება უაზროა, „არ აითვისება“, „იტვირთება თირკმელები“ ან „ცილა გადაიქცევა ცხიმად“.

სინამდვილეში, ეს მოსაზრება ეფუძნება არასწორ ინტერპრეტაციას და არა ფიზიოლოგიურ ფაქტებს.

➤  საიდან მოდის „30 გრამი ცილის“ მითი?

ამ მითს საფუძვლად დაედო კვლევები, რომლებიც სწავლობდნენ კუნთის ცილის სინთეზის რეაქციას ვარჯიშის შემდეგ მიღებულ ცილაზე.

კვლევების ფარგლებში:

• მონაწილეები ვარჯიშის შემდეგ იღებდნენ სხვადასხვა რაოდენობის ცილას;
• კუნთის ცილის სინთეზი იზომებოდა დაახლოებით 4 საათის განმავლობაში;
• დადგინდა, რომ დაახლოებით 25–30 გრამი ცილა მაქსიმალურად ასტიმულირებდა კუნთის ცილის სინთეზს ამ დროის ფანჯარაში.

მნიშვნელოვანია რომ:
👉 კვლევები არ სწავლობდნენ ცილის ათვისებას,
👉 ისინი სწავლობდნენ მხოლოდ კუნთში მიმდინარე ანაბოლურ პროცესს კონკრეტულ პირობებში.

➤  რას არ ნიშნავს ეს კვლევები?

ამ კვლევებიდან არ გამომდინარეობს, რომ:

• ორგანიზმი 30 გრამზე მეტ ცილას ვერ ითვისებს;
• ზედმეტი ცილა „უნიტაზში მიდის“;
• ჯანმრთელ ადამიანში ცილის მეტი დოზა ავტომატურად აზიანებს თირკმელებს;
• მიღებული ცილა პირდაპირ გარდაიქმნება ცხიმად.

ეს არის ჟურნალისტური და პოპულარული ფიტნეს-ინტერპრეტაცია, რომელიც არ შეესაბამება ფიზიოლოგიას.

➤  სინამდვილეში რამდენ ცილას ითვისებს ორგანიზმი?

ფიზიოლოგიური თვალსაზრისით:

• კუჭ-ნაწლავის სისტემაში არ არსებობს მექანიზმი, რომელიც „ზღუდავს“ ცილის ათვისებას 30 გრამით;
• საკვებიდან მიღებული ცილა იშლება ამინომჟავებად;
• ამინომჟავები სრულად შეიწოვება სისხლში;
• ორგანიზმი თავად წყვეტს, როგორ გამოიყენოს ისინი:
  • კუნთის სინთეზისთვის
  • ორგანოების, ქსოვილების, მყესების აღდგენისთვის
  • ჰორმონების, ფერმენტების, იმუნური ცილების სინთეზისთვის
  • ენერგიის წყაროდ საჭიროების შემთხვევაში

👉 ცილის ათვისება ≠ მხოლოდ კუნთის ზრდა

ადამიანის ორგანიზმი მთლიანად შედგება ცილოვანი სტრუქტურებისგან და მათი განახლება მიმდინარეობს მუდმივად.

➤  თირკმელები და „ზედმეტი ცილა“

ხშირად ისმის, რომ დიდი რაოდენობის ცილა აზიანებს თირკმელებს. მეცნიერულად დადასტურებულია:

• ჯანმრთელ ადამიანში ცილის მაღალი მიღება თირკმელებს არ აზიანებს;
• შარდში ცილის გამოყოფა პათოლოგიური მდგომარეობაა და არა „ზედმეტი ცილის შედეგი“;
• რისკი შეიძლება არსებობდეს მხოლოდ:
  • უკვე არსებული თირკმლის დაავადების შემთხვევაში
  • ან უკიდურესად მაღალი დოზებისას (მაგ. 4–5 გ ცილა 1 კგ სხეულის მასაზე ხანგრძლივად)

➤  რა ხდება, თუ ერთ მიღებაზე ბევრ ცილას მივიღებთ?

თუ ადამიანი ერთ მიღებაზე მიიღებს, მაგალითად, 80–100 გრამ ცილას:

• ორგანიზმი მას აითვისებს სრულად;
• უბრალოდ:
  • მონელება და შეწოვა გაგრძელდება უფრო დიდხანს;
  • ამინომჟავები ეტაპობრივად ჩაერთვება სხვადასხვა მეტაბოლურ პროცესში.

ეს ნიშნავს არა „დაკარგვას“, არამედ დროის ფაქტორს.

✅ დასკვნა

✔️ ორგანიზმს არ აქვს ლიმიტი 30 გრამი ცილა ერთ მიღებაზე
✔️ 30 გრამი ცილა საკმარისია კუნთის ცილის სინთეზის მაქსიმალური სტიმულაციისთვის ვარჯიშის შემდეგ
✔️ ცილა საჭიროა არა მხოლოდ კუნთისთვის, არამედ მთელი ორგანიზმისთვის
✔️ ჯანმრთელი ადამიანი თავისუფლად ითვისებს ცილის დიდ რაოდენობას ერთ მიღებაზე

მითი „30 გრამზე მეტს ვერ ითვისებს“ არის არასწორი ინტერპრეტაციის შედეგი და არა მეცნიერება.

📛 ავტორი: ირაკლი კენჭოშვილი / Tidanigym.ge

🚫 ნებართვის გარეშე კოპირება აკრძალულია.

✅ წყაროს მითითებით გაზიარება მისაღებია