რა არის ინსულინრეზისტენტობა და როგორ შევამციროთ ინსულინის დონე სისხლში

ინსულინი არის ანაბოლური ჰორმონი, რომელიც პასუხისმგებელია გლუკოზის გადატანაზე სისხლიდან კუნთის, ცხიმოვანი და სხვა ქსოვილების უჯრედებში. ინსულინის მაღალი დონე თრგუნავს ლიპოლიზს (ცხიმის დაშლას), რის გამოც წონის კლება რთულდება.
➤ რა არის ინსულინრეზისტენტობა
ინსულინრეზისტენტობა წარმოადგენს მეტაბოლურ დარღვევას, რომლის დროსაც უჯრედები სუსტად რეაგირებენ ინსულინზე. შედეგად:
- გლუკოზა ვერ შედის ეფექტურად უჯრედებში
- სისხლში იმატებს შაქრის დონე
- პანკრეასი იძულებულია გამოყოს მეტი ინსულინი
დროთა განმავლობაში ეს მდგომარეობა იწვევს ჰიპერინსულინემიას და შესაძლოა განვითარდეს II ტიპის შაქრიანი დიაბეტი, პანკრეასის ფუნქციური გადაღლის ფონზე.
👉 სწორედ ამიტომ, ინსულინრეზისტენტობისას რეკომენდირებულია სისხლში როგორც გლუკოზის, ისე ინსულინის დონის შემოწმება.
➤ რატომ ვერ ვიკლებთ წონაში სწორი კვების მიუხედავად
ინსულინის ქრონიკულად მაღალი დონე:
- ბლოკავს ლიპოლიზს
- ხელს უშლის ცხიმოვანი მჟავების გამოყენებას ენერგიად
- ხელს უწყობს ცხიმის დაგროვებას
ამ პირობებში მხოლოდ კალორიების შემცირება ხშირად არ იძლევა შედეგს.
➤ როგორ დავწიოთ ინსულინის დონე და გავზარდოთ მგრძნობელობა
🔹 ენერგიის გამომუშავება და ATP
უჯრედები ენერგიას იღებენ ATP-ის საშუალებით, რომელიც სინთეზირდება:
- გლუკოზიდან
- ცხიმოვანი მჟავებიდან
- ამინომჟავებიდან
ანაერობული გლიკოლიზისას ერთი გლუკოზის მოლეკულიდან მიიღება მხოლოდ 2 ATP და წარმოიქმნება ლაქტატი. ეს რეჟიმი აქტიურდება ძალისმიერი ვარჯიშის დროს.
➤ რატომ არის ძალისმიერი ვარჯიში ეფექტური
ძალისმიერი და ინტენსიური ანაერობული დატვირთვა:
- ზრდის GLUT-4 ტრანსპორტირების აქტივობას (GLUT-4 არის კუნთის უჯრედზე არსებული „კარი“, რომელიც ვარჯიშის დროს იღება და შაქარს უშვებს კუნთში ენერგიისთვის).
- აუმჯობესებს გლუკოზის შეწოვას ინსულინის გარეშეც
- ზრდის უჯრედების მგრძნობელობას ინსულინის მიმართ
- ამცირებს ბაზალურ ინსულინის დონეს
➡️ სწორედ ამიტომ ინსულინრეზისტენტობისას ძალისმიერი ვარჯიში განსაკუთრებით ეფექტურია.
➤ აერობული ვარჯიში — აუცილებელია, მაგრამ არა საკმარისი
აერობული დატვირთვისას ენერგიის ძირითადი წყაროა ცხიმოვანი მჟავების დაჟანგვა, რომელთაგან მიიღება დიდი რაოდენობით ATP (≈120–130).
თუმცა:
- ცხიმოვანი მჟავები უჯრედში შედის ინსულინის გარეშე
- ინსულინის მაღალი დონე მაინც თრგუნავს ლიპოლიზს
👉 ამიტომ მხოლოდ სირბილი ან სარბენი ბილიკი არ არის ოპტიმალური ინსულინრეზისტენტობის დასაძლევად.
➤ ოპტიმალური სტრატეგია
ინსულინრეზისტენტობის დროს საუკეთესო შედეგს იძლევა:
- 🏋️♂️ ძალისმიერი ვარჯიში (ანაერობული)
- 🚶♂️ ზომიერი აერობული აქტივობა
- 🍽 დაბალი გლიკემიური დატვირთვის კვება
- 🕒 კვებებს შორის ინტერვალების დაცვა
✅ დასკვნა
ინსულინრეზისტენტობის მართვა შეუძლებელია მხოლოდ დიეტით ან მხოლოდ კარდიოთი.
ძალისმიერი ვარჯიში არის მთავარი ინსტრუმენტი, რომელიც ზრდის ინსულინის მგრძნობელობას და რეალურად ააქტიურებს ცხიმის წვას.
📛 ავტორი: ირაკლი კენჭოშვილი / Tidanigym.ge
🚫 ნებართვის გარეშე კოპირება აკრძალულია.
✅ წყაროს მითითებით გაზიარება მისაღებია

