ბოსტნეული – ჯანმრთელი კვების საფუძველი

ბოსტნეული ჯანსაღი კვების ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი კომპონენტია. ის წარმოადგენს ვიტამინების, მინერალების, ანტიოქსიდანტებისა და უჯრედისის (ბოჭკოს) ძირითად წყაროს.

საერთაშორისო კვებითი რეკომენდაციების მიხედვით, რეკომენდირებულია დღეში მინიმუმ 400 გრამი ბოსტნეულის მიღება (დაახლოებით 3–5 ულუფა).

➤ რატომ არის ბოსტნეული მნიშვნელოვანი?

✔ უზრუნველყოფს ორგანიზმს ვიტამინებით (C, A, K, ფოლატი და სხვა)
✔ შეიცავს მინერალებს (კალიუმი, მაგნიუმი და სხვ.)
✔ მდიდარია ანტიოქსიდანტებით
✔ შეიცავს უჯრედისს, რომელიც აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას
✔ ხელს უწყობს სისხლში შაქრის სტაბილურობას
✔ ამცირებს გულ-სისხლძარღვთა და მეტაბოლური დაავადებების რისკს

🔹 უჯრედისის როლი

ბოსტნეულში არსებული უჯრედისი (ბოჭკო) სრულად არ შეიწოვება, თუმცა:

• ანელებს ნახშირწყლების შეწოვას
• აუმჯობესებს ნაწლავების მუშაობას
• ზრდის დანაყრების შეგრძნებას
• ხელს უწყობს ქოლესტერინის დონის რეგულაციას

➤ ბოსტნეულის კლასიფიკაცია სახამებლის შემცველობის მიხედვით

🟢 დაბალსახამებლიანი (არასახამებლიანი) ბოსტნეული

• ბროკოლი
• ისპანახი
• სალათის ფოთლები
• კომბოსტო
• ბრიუსელის კომბოსტო
• კიტრი
• ბულგარული წიწაკა
• ბადრიჯანი
• ნიახური
• სატაცური
• სოკო
• ხახვი, ნიორი, პრასი

ეს ბოსტნეული დაბალკალორიულია და დღის ნებისმიერ მონაკვეთში შეგიძლიათ მიირთვათ.

🟡 ზომიერად სახამებლიანი ბოსტნეული

• სტაფილო
• ჭარხალი
• ყაბაყი
• ცუკინი
• გოგრა
• ყვავილოვანი კომბოსტო

შეიცავს მეტ ნახშირწყალს, თუმცა მაინც რჩება ჯანსაღ არჩევანად.

🔵 მაღალსახამებლიანი ბოსტნეული

• კარტოფილი
• ბატატი
• ნიახურის ძირი

მაღალი სახამებლის შემცველობის გამო ენერგეტიკულად უფრო მდიდარია. მათი მიღება უნდა იყოს საერთო კალორიული ბალანსის გათვალისწინებით.

➤ პომიდორი – ანტიოქსიდანტების წყარო

პომიდორი მდიდარია ორგანული მჟავებით (ლიმონის, ვაშლის და სხვა), ასევე შეიცავს ძლიერ ანტიოქსიდანტს — ლიკოპენს, რომელიც პასუხისმგებელია მის წითელ ფერზე.

ლიკოპენს აქვს:

• ანტიოქსიდანტური მოქმედება
• ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი
• გულისა და სისხლძარღვების დამცავი პოტენციალი

ლიკოპენი უკეთ შეიწოვება ცხიმთან ერთად, ამიტომ პომიდვრის სალათი მცენარეულ ზეთთან (მაგალითად, ზეითუნის ზეთთან) კომბინაციაში ოპტიმალურია.

პომიდორის სხვა პროდუქტებთან კომბინაციის მკაცრი შეზღუდვა მეცნიერულად აუცილებელი არ არის.

➤ როდის მივირთვათ ბოსტნეული?

✔ დაბალსახამებლიანი ბოსტნეული — დღის ნებისმიერ მონაკვეთში
✔ ზომიერად და მაღალსახამებლიანი — ენერგეტიკული საჭიროებების მიხედვით
✔ ვახშამზე მათი მიღება დასაშვებია, თუ დღის საერთო კალორიული ბალანსი დაცულია

მთავარია არა დრო, არამედ დღიური კალორიების ბალანსი და კვების საერთო ხარისხი.

✅ დასკვნა

ბოსტნეული ჯანსაღი კვების ფუნდამენტია. ის უზრუნველყოფს ორგანიზმს აუცილებელი მიკროელემენტებით, ბოჭკოთი და ანტიოქსიდანტებით. ბოსტნეულის რეგულარული მოხმარება ხელს უწყობს წონის კონტროლს, მეტაბოლურ ჯანმრთელობას და ქრონიკული დაავადებების რისკის შემცირებას.

📛 ავტორი: ირაკლი კენჭოშვილი / Tidanigym.ge

🚫 ნებართვის გარეშე კოპირება აკრძალულია.

✅ წყაროს მითითებით გაზიარება მისაღებია